Praktische tips & bronnen
Op deze pagina vind je informatie over de NVA, begeleiding, coaching, vriendschappen, daten en boeken. Tevens info over een bijstandsuitkering, de participatiewet, een PGB, Wmo en info over de Wajong. Verder info over je rijbewijs halen en het CBR. Daarnaast info over mantelzorg, maatjesprojecten en lotgenotencontact.
De website van de Nederlandse Vereniging voor Autisme:
Bij de autipas worden de belangrijkste kenmerken van autisme uitgelegd, naast persoonlijke gegevens.
Enkele voorbeelden van situaties waarin de Autipas belangrijk kan zijn:
-
Tijdens crisissituaties waarin je plotseling in contact komt met de politie, hulpdiensten of douanebeambten.
-
Tijdens een eerste bezoek aan een hulpverlener of een officiële instantie.
-
Tijdens een bezoek aan een attractiepark, dierentuin of museum. Bij een aantal organisaties hoef je dankzij de Autipas niet in de drukke rij bij de ingang te blijven wachten tot je naar binnen kunt. Je wordt dan bijvoorbeeld binnengelaten via de uitgang. Ook verlenen sommige pretparken toegangskorting aan een eventuele begeleider.
​
Een autipas kost voor leden €25 en voor niet leden €100 (prijswijzigingen voorbehouden).
Iemand komt alleen in aanmerking voor een autipas wanneer er op de conclusie van het autismeonderzoeksverslag het logo van de desbetreffende instelling te zien is en daarbij een handtekening van een psycholoog, psychiater of orthopedagoog. Vanwege privacy hebben wij alleen de conclusie van het onderzoek nodig waarin staat dat er sprake is van ASS met bovengenoemde info.
​
Mocht er geen sprake zijn van ASS, maar wel van bijvoorbeeld ADD of ADHD, zou de sunflower card wellicht iets kunnen zijn. Klik dan even hierop:
Ons mailen? advies@autisme.nl
Als u een het lidmaatschap wilt opzeggen: leden@autisme.nl
Voor vragen over de autipas: autipas@autisme.nl​
​​
Het autisme kenniscentrum van Dokter Bosman heeft 3 locaties:
Nijmegen (088-2267635)
Zwolle (088-2267830)
Utrecht (088-2267695)
Handige websites
​​​
Participate autisme
Autisme begrijpen, samen groeien
Participate! is er voor je
Zoek je betrouwbare informatie, praktische hulp en adviezen over autisme? Participate! helpt je met de meest volledige website, speciaal ontwikkeld door een team van wetenschappers, experten en vrijwilligers. We bieden je hulpmiddelen en werken aan meer begrip voor mensen met autisme. Zo verbeteren we de levenskwaliteit van iedereen die te maken heeft met autisme.
​
​
​​​​​​​​​
Kiezen in de ggz is een website voor volwassenen van 18 jaar en ouder die op zoek zijn naar een zorgaanbieder voor hun psychische klachten. Op Kiezen in de ggz vind je handige informatie over kwetsbaarheden en over ggz-instellingen, praktijken en behandelaren, wachttijden, vergoedingen en afstand tot de behandelaar.
​​
​
​​​​​
​
Iederin
Netwerk voor mensen met een beperking of chronische ziekte.
Ieder(in) wil een écht inclusieve samenleving waarin mensen met een handicap of chronische ziekte alle kansen krijgen om volwaardig mee te doen. We maken ons sterk voor een samenleving waarin iedereen kan meedoen en niemand wordt uitgesloten.
​​​​​​
​
​
​
​
Boven Jan
Een community van mensen met vragen over hun eigen mentale gezondheid of die van een naaste.
​​
​
​​
​
​
De WachtVerzachter is een oplossing voor mensen die in afwachting zijn van psychische hulp.
Deze hulp laat door de lange wachtlijsten vaak te lang op zich wachten, waardoor de situatie van de hulpvrager nog meer verslechtert. De WachtVerzachter zorgt ervoor dat je tijdens het wachten al kunt werken aan je herstel.
Woon je in Dronten, Eindhoven, Kampen, Lelystad, Utrecht, Stichtse Vecht of Nieuwegein, dan kun je terecht bij de WachtVerzachter. Wij hebben geen wachtlijsten.
De WachtVerzachter is er niet alleen voor mensen die op een wachtlijst staan. We willen je ook graag ondersteunen na(aast) je behandeling. Ook wanneer je je regelmatig angstig voelt, last hebt van sombere gedachten en wanneer je merkt dat dit van invloed is op je dagelijks leven, ben je van harte welkom.
Stichting Brilliant Future Kids is een autismecentrum voor talentontwikkeling voor jongeren in de leeftijd van 12 tot 23 jaar.
AutismeKracht wil jou graag helpen om zoveel mogelijk rust en stabiliteit te creëren in jouw leven.
Dit is mogelijk d.m.v. individuele gesprekken maar ook worden er regelmatig groepsbijeenkomsten georganiseerd zoals psycho-educatie of een bijeenkomst voor vrouwen.
Annelies Spek is hoofd van het Autisme Expertise Centrum in Eemnes. Ze is klinisch psycholoog en senior wetenschappelijk onderzoeker. Ze is gepromoveerd op ASS bij volwassenen.
Het Autisme Expertise Centrum in Eemnes biedt diagnostisch onderzoek (uitslag binnen 4 weken) en behandeling aan mensen met ASS.
Diëtiste met kennis van ASS:
​
Stippencoach is een interventie en een tool, die in te zetten is bij eet- en/of gewichtsproblemen bij kinderen en volwassenen met een verstandelijke beperking (VB), een syndroomachtergrond, autisme (ASS) en/of een psychiatrische kwetsbaarheid.
Ook mensen met een beperkte taalvaardigheid of andere complexe problematiek kunnen hier goed mee werken.
Begeleiding & coaching​​
Bij CCE vind je kennis en ervaring over complexe zorgsituaties en (probleem)gedrag. Samen zoeken we naar creatieve oplossingen. We denken graag met je mee, zodat jij en de mensen om je heen weer verder kunnen.
MEE zet zich in voor mensen met een beperking en hun netwerk. Op alle levensgebieden en in alle levensfasen, zodat zij naar vermogen kunnen meedoen in de samenleving. Want meedoen is een mensenrecht.
De Autisme Academie is in 2008 opgericht door Marjon Kuipers MSc. Haar team van ervaren trainers, zowel met als zonder autisme, is dé expert op het gebied van autisme-trainingen.Autisme is complex en veelzijdig, dus wij proberen niet precies te definiëren wat het is. We begrijpen dat iedere persoon en elke ervaring anders is en benaderen autisme met openheid en respect.Onze trainingen richten zich onder andere op thema’s zoals stress, trauma, neurodiversiteit, prikkelverwerking, de werking van het brein en leefstijl. De aangeboden kennis is gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek en doorleefde ervaringsdeskundigheid.De AutismeAcademie en TraumaTrainingen staan voor Veiligheid, Vertrouwen & Verbinding.
Autisme Digitaal werd in 2017 opgericht door Arie en Frederik Boven in Groningen. Wat begon als een kleinschalig initiatief om toegankelijke informatie over autisme te delen, is uitgegroeid tot een dynamisch platform vóór en dóór autistische volwassenen. In de afgelopen jaren hebben we blogs, tools en projecten ontwikkeld die de diversiteit van autistische ervaringen laten zien. Op deze pagina krijg je een indruk van onze reis tot nu toe.
Voor mensen met hulpvraag is het vaak een hele zoektocht om ondersteuning te vinden die past bij hun specifieke behoefte. De overheid heeft Wegwijzers ontwikkeld waarin vraag en aanbod overzichtelijk samen komen voor zorgvragers en hun naasten. Het aanbod is groot en omvat zorg, maar ook apps, boeken, ondersteuning, dagbesteding, lotgenotencontact en meer. De Wegwijzer Autisme is gericht op (naasten van) mensen met autisme. Het doel is dat je makkelijker producten en diensten vindt die passen bij jouw vraag en die, waar relevant, dicht bij jou in de buurt zijn.
Deze website wordt mogelijk gemaakt door de Nederlandse Vereniging voor Autisme (NVA) Noord-Holland en de Autisme Steunpunten Noord-Holland. Samen zorgen wij voor informatie, ontmoeting en ondersteuning voor iedereen die met autisme te maken heeft.
Het Kenniscentrum Kinder- en Jeugdpsychiatrie zet zich in voor de beste jeugdhulp aan kinderen en jongeren met ernstige psychische problemen.
Bij Sius is iedereen welkom die ondersteuning nodig heeft. Waar je vandaan komt, je leeftijd, wat je wel of niet kunt, waar je in gelooft, je seksuele voorkeur, alles is goed. Want het gaat om jou, om wie jij bent en dat je kunt leven zoals jij dat wilt.We ondersteunen mensen in de hele Achterhoek. Van jong tot oud. Je kunt bij ons terecht voor bijvoorbeeld jeugdzorg, wonen met ondersteuning, begeleiding bij werk en vrije tijd en ondersteuning thuis.
Coachpraktijk Met Mariëtte
Begeleiding voor vrouwen, ouders en organisaties die zoeken naar balans, vertrouwen en praktische oplossingen.
Groenekan - Omgeving Utrecht.
Regionaal Autisme Centrum
Bij het Regionaal Autisme Centrum (RAC) kun je terecht voor ondersteuning bij autisme, voor jong en oud, in elke levensfase en op alle levensgebieden. Midden- en Oost Brabant en Noord- en Midden Limburg.
Lister
Wij zien een samenleving voor ons, waar alle mensen vanuit eigen regie volwaardig meedoen. Daarom begeleiden wij mensen met een psychiatrische kwetsbaarheid naar een zo gewoon en betekenisvol mogelijk leven, midden in onze maatschappij.
Kwintes
Kwintes ondersteunt mensen met psychosociale problemen en/of psychiatrische kwetsbaarheid. Mensen die zonder begeleiding niet zelfstandig kunnen leven en wonen. Vaak gaat dit gepaard met een acute, tijdelijke of blijvende vraag naar woonruimte. Ben jij de grip op je leven (even) kwijt? Dan kun je bij ons terecht voor opvang en/of begeleiding. We vangen mensen op, begeleiden ze thuis of in een beschermde woonvorm.
Autisme Verklaard
Mijn naam is Robert Langstraat en Ik heb me gespecialiseerd in het geven van trainingen over autisme, complexe psychische klachten en dit inzichtelijk maken voor cliënten en behandelaren.
Jolanda Snel
Ondernemende duizendpoot. Psychologie (ouderenzorg, GGZ), PhD-onderzoeker, haptonomie, beeldende therapie, voedingspsychologie, prikkelverwerking, spreker, schrijver, schilder, tekenaar. Incompanytrainingen ouderenzorg en GGZ. Zelf ook in het 'neurodivers' spectrum. Veel? Ja.
Doorn - omgeving Utrecht.
Asspire
Ik ben ondernemer, trainer en coach en heb zelf ook autisme. In Amersfoort.
Combi ASS & een andere diagnose:
​
www.anneliesspek.nl/whitepapers
Rijlessen:
https://www.cbr.nl/nl/rijbewijs-houden/nl/gezondheidsverklaring.htm
Vriendschappen:
​
Reach Aut van de Instagram-pagina: @wereldvanautisme
Bumble - de BFF-versie aanklikken
Vriendinnenonline -https://vriendinnenonline.nl/
Daten:
​
https://www.uniekdating.nl/home (ook voor vriendschappen)
https://www.autisme-dating.nl/
​
Of natuurlijk de bekendere apps zoals Happn, Bumble en Tinder.
-
Autismekracht - Céline Mollink
-
Meer dan ik denk van Emma Poot ;)
-
Auti-communicatie van Colette de Bruin
-
Geef me de 5 van Colette de Bruin
-
Zondagskind van Judith Visser
-
Zondagsleven van Judith Visser
-
Aut of the Box van Magali de Reu
-
Vleugels met een pleister van Marije Pietersma
-
Meisjes en vrouwen met autisme van Sara Hendrickx
-
Mijn leven met autisme van Mayke Bloem
-
Anders gaat ook van Elise Cordaro
-
Oude dame met autisme van Marjolein Schreiver
-
Ik ben autastisch van Bianca Toeps (voor kinderen)
-
Maar je ziet er helemaal niet autistisch uit van Bianca Toeps
-
GRIP van Marc Bosma & Johan van Zanten
-
De jongen die te veel voelde van Lorenz Wagner
-
Over pubers met autisme van Eva van der Linden
-
Autisme en het voorspellende brein van Peter Vermeulen
-
Kleine lichtjes in het heelal van Sara Seager
-
Lifehacks voor meiden met autisme van Els Blijd-Hoogewys
-
Onzichtbaar onvermogen van Evelien Tersteeg
-
Een buik vol prikkels van Puck Witsmeer
-
Vrouwen met autisme van Bronja Pradzny (2019). Veertien portretten in beeld en woord. Dit boek biedt een kijkje in het leven van 14 vrouwen met autisme. Zij vertellen openhartig hun verhaal.
-
Zelfcontrole bij volwassenen met autisme van Jeroen Bartels
-
Meer rust en minder stress bij autisme van Marja Boxhoorn
-
Brein bedriegt van Peter Vermeulen (2013). Autisme en normale tot hoge begaafdheid. Een boek over het (destijds nog bestaande) syndroom van Asperger.
-
Niet ongevoelig van Henny Struik (2011). Vrouwen met autisme.
-
Mindfulness bij volwassenen met autisme van Annelies Spek (2010). Een wegwijzer voor hulpverleners en mensen met ASS.
-
Aspergirls van Rudy Simone
Wat is het verschil tussen de participatiewet en een bijstandsuitkering?
De Participatiewet en een bijstandsuitkering zijn nauw met elkaar verbonden, maar ze zijn niet hetzelfde.
​
Participatiewet
De Participatiewet is een Nederlandse wet die sinds 1 januari 2015 van kracht is. Het doel van deze wet is om zoveel mogelijk mensen met een arbeidsbeperking aan het werk te krijgen en te houden. De wet vervangt drie eerdere regelingen: de Wet Werk en Bijstand (WWB), de Wet Sociale Werkvoorziening (WSW), en een deel van de Wajong (Wet werk en arbeidsondersteuning jonggehandicapten). De Participatiewet regelt een aantal zaken:
Bevordering van arbeidsparticipatie: Het belangrijkste doel van de Participatiewet is om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt te helpen om werk te vinden en te behouden. Dit kan bijvoorbeeld via werkervaringsplaatsen, sociale werkvoorziening of loonkostensubsidies voor werkgevers.
Ondersteuning op maat: Gemeenten hebben de taak om ondersteuning te bieden aan mensen die (nog) niet zelfstandig in hun levensonderhoud kunnen voorzien. Dit kan variëren van begeleiding naar werk tot schuldhulpverlening en andere vormen van maatschappelijke ondersteuning.
Verantwoordelijkheid van de gemeenten: De uitvoering van de Participatiewet ligt bij de gemeenten. Zij hebben de vrijheid om lokaal beleid te maken en maatwerk te leveren, zodat de hulp beter aansluit bij de individuele omstandigheden van de inwoners.
​
Bijstandsuitkering
Een bijstandsuitkering is een financiële uitkering die valt onder de Participatiewet. Het is bedoeld voor mensen die niet genoeg inkomen of vermogen hebben om in hun eigen levensonderhoud te voorzien en geen recht hebben op andere uitkeringen, zoals een WW-uitkering of een WIA-uitkering. Enkele kenmerken van de bijstandsuitkering zijn:
​
Financiële ondersteuning: De bijstandsuitkering biedt een minimuminkomen om de noodzakelijke kosten van het bestaan te dekken, zoals huur, voedsel en kleding.
Voorwaarden: Om in aanmerking te komen voor een bijstandsuitkering moet je aan verschillende voorwaarden voldoen, zoals het actief zoeken naar werk, meewerken aan re-integratieactiviteiten en je inkomen en vermogen binnen bepaalde grenzen houden.
Verplichting tot arbeidsparticipatie: Ontvangers van een bijstandsuitkering hebben een arbeidsplicht. Dit betekent dat zij moeten proberen werk te vinden en zo mogelijk een bijdrage moeten leveren aan de samenleving, bijvoorbeeld door vrijwilligerswerk of een traject naar werk.
Verschillen
Reikwijdte: De Participatiewet is een brede wet die de kaders en regels stelt voor het bevorderen van arbeidsparticipatie en het bieden van maatschappelijke ondersteuning. Een bijstandsuitkering is een specifieke vorm van financiële ondersteuning die onder de Participatiewet valt.
Doelgroep: De Participatiewet richt zich op een bredere doelgroep, inclusief mensen met een arbeidsbeperking en anderen met een afstand tot de arbeidsmarkt. De bijstandsuitkering is specifiek voor mensen zonder voldoende inkomen of vermogen om in hun eigen levensonderhoud te voorzien.
Doelstelling: De Participatiewet heeft als primair doel om mensen te activeren en te ondersteunen bij het vinden van werk. De bijstandsuitkering heeft als doel om een minimuminkomen te garanderen voor degenen die niet in hun eigen levensonderhoud kunnen voorzien.
Samenvattend is de Participatiewet de overkoepelende wetgeving die zich richt op arbeidsparticipatie en maatschappelijke ondersteuning, terwijl de bijstandsuitkering een specifieke financiële voorziening is binnen deze wet voor mensen zonder voldoende inkomen.
​
Wat is PGB?
Wat is een PGB?
​
Een Persoonsgebonden Budget (PGB) is een bedrag waarmee mensen met een zorgbehoefte zelf zorg, begeleiding, hulp of hulpmiddelen kunnen inkopen. Dit geeft de budgethouder de vrijheid om zelf te bepalen wie de zorg verleent, waar en wanneer deze zorg wordt verleend, en hoe deze wordt georganiseerd.
​
Persoonlijke controle: Met een PGB heb je zelf de regie over de zorg en ondersteuning die je ontvangt. Je kunt bijvoorbeeld zelf zorgverleners kiezen, zowel professionals als mantelzorgers.
Verschillende zorgsoorten: Een PGB kan gebruikt worden voor verschillende soorten zorg en ondersteuning, zoals thuiszorg, dagbesteding, hulpmiddelen, en persoonlijke begeleiding.
Financiering: Het budget komt uit publieke middelen, maar de budgethouder is verantwoordelijk voor het beheer en de verantwoording van de uitgaven.
Waar kan een PGB aangevraagd worden?
Een PGB kan vanuit verschillende wetten en regelingen worden verstrekt, afhankelijk van de aard van de zorgbehoefte. Hier zijn de belangrijkste mogelijkheden:
-
Wet langdurige zorg (Wlz):
-
Doelgroep: Mensen die permanent toezicht nodig hebben of 24 uur per dag zorg in de nabijheid nodig hebben.
-
Aanvraag: Via het Centrum indicatiestelling zorg (CIZ). Na een positieve indicatie van het CIZ kan een PGB worden aangevraagd bij de zorgverzekeraar of zorgkantoor.
-
-
Zorgverzekeringswet (Zvw):
-
Doelgroep: Mensen die verpleging en verzorging thuis nodig hebben.
-
Aanvraag: Via de zorgverzekeraar. Je hebt een indicatie van een wijkverpleegkundige nodig om een PGB voor verpleging en verzorging te krijgen.
-
-
Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo):
-
Doelgroep: Mensen die ondersteuning nodig hebben om zelfstandig te blijven wonen, zoals hulp bij het huishouden, begeleiding, of dagbesteding.
-
Aanvraag: Bij de gemeente. De gemeente beoordeelt of je in aanmerking komt voor een PGB en welke zorg je nodig hebt.
-
-
Jeugdwet:
-
Doelgroep: Jeugdigen met een zorgvraag, zoals begeleiding, persoonlijke verzorging, of jeugdhulp.
-
Aanvraag: Bij de gemeente. De gemeente beoordeelt of het kind in aanmerking komt voor een PGB en welke zorg nodig is.
-
​
Procedure voor aanvraag
Indicatie aanvragen: De eerste stap is het aanvragen van een indicatie bij de betreffende instantie (gemeente, CIZ of zorgverzekeraar). Dit is een beoordeling van de zorgbehoefte.
Gesprek en beoordeling: Na de aanvraag volgt vaak een gesprek met een zorgverlener of medewerker van de gemeente om de zorgbehoefte in kaart te brengen.
Besluit: Op basis van de indicatie en het gesprek wordt een besluit genomen over de toekenning van een PGB en de hoogte van het budget.
Budgetplan: Als het PGB wordt toegekend, moet de budgethouder vaak een budgetplan opstellen waarin staat hoe het budget zal worden besteed.
Beheer en verantwoording: De budgethouder is verantwoordelijk voor het beheer van het PGB en moet verantwoording afleggen over de besteding ervan. Dit kan onder andere door het bijhouden van administratie en het indienen van declaraties.
Wat is de Wmo?
​
De Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) is een Nederlandse wet die regelt hoe gemeenten mensen met een beperking of chronische psychische problemen ondersteunen. De Wmo heeft als doel om mensen zo lang mogelijk zelfstandig thuis te laten wonen en actief te laten deelnemen aan de samenleving. Hier zijn de belangrijkste aspecten van de Wmo:
Doelen van de Wmo:
-
Bevorderen van zelfredzaamheid en participatie:
-
De Wmo stimuleert dat mensen zo lang mogelijk zelfstandig kunnen functioneren in hun eigen omgeving.
-
Het ondersteunt ook bij het deelnemen aan sociale activiteiten en maatschappelijke betrokkenheid.
-
-
Ondersteuning mantelzorgers:
-
Mantelzorgers spelen een belangrijke rol in de ondersteuning van mensen met een zorgbehoefte. De Wmo biedt ook ondersteuning aan mantelzorgers.
-
-
Toegankelijkheid en kwaliteit van voorzieningen:
-
De gemeente moet zorgen voor toegang tot kwalitatief goede voorzieningen, zoals hulpmiddelen, woningaanpassingen, en vervoersvoorzieningen.
-
Voorzieningen en ondersteuning die de Wmo kan bieden:
-
Huishoudelijke Hulp: Bijvoorbeeld hulp bij het schoonhouden van het huis.
-
Woningaanpassingen: Zoals het plaatsen van een traplift of het aanpassen van de badkamer.
-
Vervoersvoorzieningen: Bijvoorbeeld een rolstoelbus of taxivergoeding.
-
Begeleiding: Bij dagelijkse activiteiten zoals boodschappen doen of administratie.
-
Respijtzorg: Tijdelijke overname van zorgtaken om mantelzorgers te ontlasten.
-
Maaltijdvoorzieningen: Zoals maaltijdbezorging aan huis.
-
Activiteiten en Ontmoetingscentra: Voor sociale activiteiten en contact met anderen.
Hoe werkt de Wmo?
Aanvraag: Als je denkt dat je ondersteuning nodig hebt vanuit de Wmo, dien je een aanvraag in bij de gemeente waar je woont. Dit kan bij de afdeling Wmo of het sociale wijkteam.
Gesprek (Keukentafelgesprek): Na de aanvraag volgt vaak een gesprek waarin jouw situatie en behoeften worden besproken. Dit wordt ook wel een keukentafelgesprek genoemd.
Besluit: De gemeente beslist vervolgens of je recht hebt op ondersteuning vanuit de Wmo en welke voorzieningen je ontvangt. Dit wordt vastgelegd in een beschikking.
Eigen bijdrage: Voor sommige voorzieningen kan een eigen bijdrage gelden, afhankelijk van je inkomen en vermogen.
​
Rechten en plichten:
-
Je hebt recht op een zorgvuldige behandeling van je aanvraag en een passende oplossing.
-
Je hebt de plicht om mee te werken aan het onderzoek naar je persoonlijke situatie en om eventuele veranderingen door te geven.
Hoofdverschillen tussen PGB en Wmo
​​
-
Flexibiliteit en regie:
-
PGB: Geeft de zorgvrager de regie om zelf zorg in te kopen en te beheren.
-
Wmo: De gemeente bepaalt de vorm en aanbieder van de ondersteuning, tenzij de zorgvrager kiest voor een PGB binnen de Wmo.
-
-
Beheer en verantwoordelijkheid:
-
PGB: De zorgvrager is verantwoordelijk voor het beheer van het budget, inclusief administratie en contracten met zorgverleners.
-
Wmo: Bij ondersteuning in natura is de gemeente verantwoordelijk voor de organisatie en kwaliteit van de zorg.
-
-
Aanvraagprocedure:
-
PGB: Kan via verschillende instanties worden aangevraagd (zorgkantoor, gemeente, zorgverzekeraar), afhankelijk van de zorgbehoefte.
-
Wmo: Wordt altijd via de gemeente aangevraagd.
-
Wat als je een Wajong wilt aanvragen en een gesprek moet hebben met een verzekeringsarts en een arbeidsdeskundige?
Hieronder stappen hoe je je hierop kunt voorbereiden.
Het doel is om te beoordelen wat iemand medisch wel en niet kan.
Het gesprek duurt meestal 45 tot 90 minuten. Er wordt uitgebreid gevraagd naar diagnose(s), behandeling(en), medicatiegebruik, dagindeling, energieverdeling en zelfredzaamheid.
De arts kijkt niet alleen naar de diagnose, maar vooral naar het functioneren in het dagelijks leven. Soms wordt aanvullende informatie opgevraagd bij behandelaars. Ouders mogen vaak mee (zeker als het om 18–21 jaar gaat).
De verzekeringsarts stelt een Functionele Mogelijkheden Lijst (FML) op. Hierin staat wat iemand aankan wat betreft concentratie, tempo, sociale interactie, fysieke belasting en werkduur (in uren).
Het gesprek met de arbeidsdeskundige heeft als doel om te beoordelen of iemand arbeidsvermogen heeft.
Wat vaak besproken wordt zijn opleiding en schoolverleden, stage-ervaring, (mislukte) werkervaring, belastbaarheid per dag/week, begeleidingsbehoefte en toekomstverwachting.
De arbeidsdeskundige kijkt of iemand:
-
Minimaal 1 uur aaneengesloten kan werken
-
Minimaal 4 uur per dag belastbaar is (of 2 uur met verdienvermogen). Een verdienvermogen is het bedrag dat iemand volgens het UWV theoretisch zou kunnen verdienen met werk, gezien zijn of haar beperkingen.
-
Basale werknemersvaardigheden heeft
-
Taken kan uitvoeren in een arbeidsorganisatie
Bij de Wajong (nieuwe regels) draait het vooral om de vraag: Is er duurzaam geen arbeidsvermogen?
Positieve ervaringen zijn gesprekken die meestal rustig en respectvol zijn, er wordt goed doorgevraagd, ouders mogen aanvullen en er wordt serieus gekeken naar toekomstperspectief.
Wat moeilijk kan zijn is het gevoel dat je je beperkingen moet 'bewijzen', dat goede dagen zwaarder lijken te tellen dan slechte dagen, dat motivatie wordt verward met belastbaarheid en daarnaast teleurstelling als wordt geoordeeld dat er nog ontwikkelmogelijkheden zijn.
Om je goed voor te bereiden kun je vooraf een document maken met diagnose(s), behandelaars, medicatiegebruik, concrete voorbeelden van wat er misgaat met werk/school en hoeveel hersteltijd je nodig hebt.
-
Beschrijf een slechte week (niet je beste week)
UWV kijkt naar structurele belastbaarheid, niet naar incidentele piekmomenten.
-
Neem iemand mee
Veel ouders geven aan dat zij belangrijke dingen konden aanvullen die hun kind zelf vergat of bagatelliseerde.
-
Wees eerlijk over begeleiding
Als iemand alleen functioneert met intensieve ondersteuning, zeg dat expliciet.
-
Vraag om uitleg
Je mag vragen:
-
Hoe komt u tot deze conclusie?
-
Hoe wordt duurzaamheid beoordeeld?
-
Wat betekent dit concreet?
De beslissing komt meestal binnen 8 weken, maar het zou ook langer kunnen duren.
Je ontvangt eerst het rapport van de verzekeringsarts en arbeidsdeskundige en daarna volgt de beschikking.
Bij afwijzing is binnen 6 weken bezwaar indienen mogelijk. Veel mensen schakelen hierbij een gespecialiseerde jurist in (vaak kosteloos via toevoeging).
Je rijbewijs halen
​
(per 1 april 2026 bestaat de rijkeuring niet meer)
Goed nieuws voor mensen met ADHD, ADD en ASS (autisme). Vanaf 1 april 2026 hoeven zij niet langer standaard een medische keuring te ondergaan voor hun rijbewijs. Ook voor mensen die een psychose hebben doorgemaakt wordt het makkelijker: de verplichte wachttijd tot herkeuring wordt teruggebracht van zes naar twee maanden. Volgens het CBR zijn deze keuringen in de praktijk niet effectief, terwijl ze wel veel onnodige drempels opwerpen.
​
​Belangenorganisaties reageren positief op het besluit. Zo noemde de Nederlandse Vereniging voor Autisme (NVA) de keuring eerder “stigmatiserend, belastend, duur en zinloos”. Ook Impuls & Woortblind, belangenbehartiger voor mensen met ADHD en ADD, pleit al jaren voor afschaffing van de keuringen en steunde actief de politieke motie die hieraan voorafging. Mede door de druk van deze organisaties kwam het onderwerp op de politieke agenda en pakte de Tweede Kamer het uiteindelijk op.
Handige websites
Lotgenotencontact
Stichting Evenmens is een Nederlandse organisatie die informele zorg en ondersteuning biedt aan mantelzorgers, zorgvragers en hun sociale netwerk - vooral in ongeveer 10 gemeenten in Overijssel.
Van, voor en door LHBTI+ met autisme.
Ontmoeting, belangenbehartiging en zichtbaarheid is waar we ons mee bezig houden.We hebben een positieve en open houding en nemen als LHBTI+ met autisme zelf de regie in onze emancipatie. Ons uitgangspunt is dat neurodivergente mensen, zoals met autisme op hun eigen manier bijdragen aan de samenleving en deze meer kleur geven. Vandaar ons motto: “Autisme is ook diversiteit”! (LHBTI staat voor: Lesbisch, Homoseksueel, Biseksueel, Transgender en Intersekse)
Personen uit het Autisme Spectrum (PAS) is een plek waar mensen met verschillende achtergrond samenkomen, ideeën worden gedeeld, vriendschappen ontstaan en gedeelde belangen worden nagestreefd. Een organisatie voor, maar vooral dóór mensen met autisme.
Kompassie is hét zelfregiecentrum voor mentale gezondheid in Den Haag. Bij Kompassie werken ervaringsdeskundige vrijwilligers die graag met je in gesprek gaan. Zij bieden ondersteuning, een luisterend oor, informatie of advies. Alle ondersteuning is gratis, zonder verwijzing en er zijn geen wachtlijsten. Ook familie en naasten kunnen bij Kompassie terecht.
Stichting VTV, Vrijetijdsbesteding, Thuismaatjes en Vormingsactiviteiten, biedt mensen met een beperking diverse vormen van vrijetijdsactiviteiten in de regio’s Delft, Leiden en Den Haag. VTV wil dat mensen met een verstandelijke en/of lichamelijke beperking, chronische ziekte, niet aangeboren hersenletsel of een vorm van autisme kunnen meedoen in onze samenleving net als ieder ander.
Elke derde woensdag van de maand, online of fysiek, zijn er lotgenotenbijeenkomsten voor ouders van een kind met autisme in de leeftijd van twee tot 20 jaar. Meer details worden altijd in de whatsapp-groep gedeeld. Alle nationaliteiten zijn welkom.
Ze vinden plaats van 19:30 tot 21:30 uur.
Deelname is gratis, maar een donatie wordt gewaardeerd.